en tr
BLOG

Abdülcanbaz Hakkında

Abdülcanbaz, 1957 yılında, Milliyet sütunlarında doğdu. Sanatçının böyle bir tip çizme düşüncesi geliştirmesine parasızlık neden olmuştu.

Birçok yabancı çizgi romanın yayımlandığı o sıralarda, Milliyet gazetesi Genel Yayın Müdürü Abdi İpekçi, Türk sanatçılarının da çizgi roman türünde örnekler vermesini önerdi arkadaşlarına. Böylece, birçok sanatçı, Turhan Selçuk’la birlikte Milliyet sütunlarında çizmeye başladılar.

Abdülcanbaz’ın ilk serüveni olan “Turist Rehberine Turhan Selçuk ve Aziz Nesin birlikte başladılar. Aziz Nesin yazıyor, Turhan Selçuk çiziyordu.

Sonraları, kısa bir süre de Rıfat Ilgaz yazdı. Bu iki serüvende Abdülcanbaz yalnızdı. Bir turist rehberi, bir Yeşilçam simsarı, kurnaz, açıkgöz bir tipti.

Turhan Selçuk tek başına sürdürmek zorunda kalınca onu yeniden yaratmaya, karakterini yeniden çizmeye mecbur oldu. Abdülcanbaz, giderek arınıp, sağlam bir kişilik edindi.

Abdülcanbaz’a duyulan ilgi yerliliğinden, geleneksel köklerinden (Karagöz-Hacivat, Orta Oyunu gibi) ileri geliyor. Bir çizgi, bir üslup araştırması yanında, onun diğer çizgi romanlara benzememesi, kendine özgü anlatım, kendine özgü çizgi dünyası, kısacası bir üslup edinmesine çalıştım, hâlâ da çalışıyorum. Bu özgür anlatımın bir bakış açısı vardır. Olayları, sonuçları bu açıdan bakarak değerlendirmek ve sonuca bağlamak gerekir. Karagöz ve Hacivat’taki gibi halkın içinden kişiler, halkın karşısında kişiler vardır. Abdülcanbaz’da olaylar içinde bunların çatışmaları, savunmaları görülür. Abdülcanbaz’ın günümüzdeki yaygınlığını bu niteliklerine bağlamak yanlış olmaz sanırım” diyor ve sözlerini şöyle sürdürüyor Turhan Selçuk:

“Abdülcanbaz halktan bir kişidir. Değerlerini, cevherlerini yitirmemiş bir kişi… İyiden, doğrudan, halktan, haktan yana olduğu için güçlüdür. ‘Bizim insanımız’dır o. Halkın karşısında, kendilerine halktan ayrıcalık tanıyan kişilerin tarihi süreç içinde elenmeleri, yok edilmeleri yanında, Abdülcanbaz’ın temsil ettiği prototipin sevilmesi, desteklenmesi, devamını sağlayan unsurlardan birincisidir. Sakin görünüşlüdür, fakat zamanında, ünlü ‘Osmanlı tokadı’nı en can alıcı noktaya vurmasını bilir. Halkını seven her dürüst ve namuslu kişide az çok Abdülcanbaz’lık vardır.

Abdülcanbaz’ın yanı sıra birçok tip oluştu çevresinde. Tip yaratmak zor olmasa bile, tipi tutturmak ve sevdirmek zor bir iştir. Bir tip yaratmak için belirli karakterler ve bu karakterlerin içinde yaşadığı ortam ile sürekli ilişkilerin sağlanması gerekir. Bu ilişkileri sağlam bir zemine oturtmak için kişinin kendine özgü bakış açısı, hatta bir felsefesi olması gerekir. Ayrıca bu tipin, olumlu veya olumsuz olsun, ilgi çekici hatta sevimli yönlerinin olması gerekir. Turhan Selçuk, 20 yılı aşkın bir süre sürdürdüğü Abdülcanbaz’la bu sınırları aşmış, özgün çizgi ve mizah anlayışıyla Türk karikatür ve çizgi roman sanatının ölümsüz ismi olmuştur.

Zühâl Arınık’ın Türkiye’de Çizgi Roman ve Turhan Selçuk’un Abdülcanbaz’ı adlı çalışmasından alınmıştır.


  • Arşivler

  • Kategoriler